فهرست مطالب محسن پاک آیین، کارشناس مسائل بین الملل و دیپلمات سابق ایران، با تاکید بر جایگاه راهبردی تنگه هرمز در معادلات منطقه ای و جهانی، این گذرگاه را یکی از عوامل مهم بازدارندگی ایران دانست و گفت موقعیت ژئوپلیتیکی کشور و اهمیت این مسیر در انتقال انرژی، آن را به یکی از برگ های برنده ایران در رقابت قدرت های جهانی تبدیل کرده است.
به گزارش دریابان نیوز به نقل از خبرنگار سیاسی خبرگزاری فارس، پاک آیین در این گفت و گو با اشاره به جایگاه سیاست خارجی در دیدگاه رهبر شهید اظهار کرد که استقلال از محورهای اساسی مورد تاکید ایشان بوده و سیاست خارجی نیز ارتباط مستقیمی با سیاست داخلی کشور دارد.
استقلال و اقتدار در سیاست خارجی
وی با اشاره به بیانیه گام دوم گفت موضوع استقلال بارها در این بیانیه مورد تاکید قرار گرفته و تجربه تاریخی ایران نیز نشان داده است که حضور قدرت های سلطه طلب و ضعف در حفظ استقلال، پیامدهای مهمی برای کشور به همراه داشته است.
پاک آیین همچنین کودتای ۲۸ مرداد را نمونه ای از تلاش برای تضعیف استقلال ایران عنوان کرد و افزود که از نگاه رهبر شهید، حفظ استقلال سیاسی بدون تقویت استقلال اقتصادی و فرهنگی امکان پذیر نیست.
این کارشناس مسائل بین الملل با اشاره به مفهوم اقتصاد مقاومتی، اتکا به ظرفیت های داخلی را یکی از جلوه های استقلال اقتصادی دانست و تاکید کرد که استقلال فرهنگی نیز از نظر رهبر شهید با استقلال سیاسی ارتباط مستقیم دارد.
وی در ادامه با اشاره به مواضع جمهوری اسلامی ایران در قبال اشغال افغانستان از سوی اتحاد جماهیر شوروی گفت ایران با وجود پیشنهادهایی که در آن مقطع مطرح شده بود، از موضع خود درباره محکومیت اشغال افغانستان عقب نشینی نکرد.
پاک آیین همچنین به حضور ایران در اجلاس جنبش عدم تعهد اشاره کرد و گفت مواضع اتخاذ شده در آن دوره، هم دخالت های آمریکا و غرب و هم اقدامات شوروی را مورد انتقاد قرار می داد و از نگاه او این رویکرد نشان دهنده تلاش برای حفظ استقلال سیاست خارجی ایران بود.
تنگه هرمز به عنوان عامل بازدارندگی
پاک آیین با بیان اینکه لازمه استقلال، برخورداری از اقتدار است، تاکید کرد که توان بازدارندگی دفاعی یکی از ابزارهای حفظ استقلال کشور محسوب می شود و در کنار آن، اقتدار اقتصادی و فرهنگی نیز اهمیت دارد.
وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به تحولات اخیر منطقه اظهار کرد که آمریکا در ارزیابی خود از ایران دچار محاسبه اشتباه شده و موضوع تنگه هرمز به یکی از عوامل تاثیرگذار در معادلات مربوط به ایران تبدیل شده است.
این کارشناس مسائل بین الملل گفت: «ما آمدیم و از موضوع تنگه هرمز یک عامل بزرگ بازدارندگی ایجاد کردیم.» وی افزود از نگاه او، اهمیت این گذرگاه موجب شده است که قدرت های جهانی در محاسبات خود درباره ایران، پیامدهای هرگونه بحران در این مسیر دریایی را نیز در نظر بگیرند.
رقابت قدرت های جهانی در مسیرهای دریایی
پاک آیین با بیان اینکه رقابت های آینده جهان در دریا شکل می گیرد، گفت تنگه ها و گذرگاه های راهبردی دریایی در رقابت قدرت های جهانی اهمیت فزاینده ای پیدا کرده اند.
وی در همین زمینه به تنگه پاناما، خلیج مکزیک، گرینلند، باب المندب و کانال سوئز اشاره کرد و افزود توجه قدرت های بزرگ به این مناطق نشان می دهد که کنترل مسیرهای دریایی و تجاری به یکی از محورهای رقابت بین المللی تبدیل شده است.
پاک آیین همچنین با اشاره به جایگاه تنگه هرمز در محاسبات چین و روسیه اظهار کرد که حفظ شرایط این گذرگاه با منافع کشورهایی که از چندجانبه گرایی حمایت می کنند ارتباط دارد و حمایت این کشورها از ایران نیز از نگاه او با منافع راهبردی خود آنها پیوند خورده است.
وی در ادامه سه اصل «عزت، حکمت و مصلحت» را از پایه های سیاست خارجی مورد نظر رهبر شهید دانست و تاکید کرد که حکمت و مصلحت در سیاست خارجی باید در خدمت حفظ عزت کشور قرار گیرد.
پاک آیین در پایان با اشاره به سیاست توسعه روابط با کشورهای شرقی، همسایگان و کشورهای همسو گفت این رویکرد در چارچوب سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران دنبال شده و هدف آن گسترش مناسبات با کشورهایی است که در موضوعات مختلف با ایران همکاری دارند.
به نظر شما جایگاه تنگه هرمز در رقابت های اقتصادی و ژئوپلیتیکی قدرت های جهانی تا چه اندازه می تواند بر معادلات منطقه ای اثرگذار باشد؟ دیدگاه خود را در بخش نظرات دریابان نیوز بنویسید.
پیشنهاد دریابان
پربازدید ها