فهرست مطالب محاصره دریایی و افزایش سرسام آور هزینه های حمل و نقل، تولیدکنندگان ایرانی را در تنگنایی بی سابقه قرار داده است؛ گزارشی که ابعاد تازه ای از چالش تامین مواد اولیه صنایع کشور را آشکار می کند.
به گزارش دریابان نیوز به نقل از «جهان صنعت»، هزینه حمل هر تن مواد اولیه از چین که تا پیش از این حدود ۳۰ دلار بود، اکنون چندین برابر شده و به گفته فعالان صنعتی، این افزایش همراه با محدودیت های ناشی از تحریم های بانکی و کشتیرانی، در عمل گلوگاهی برای تامین مواد اولیه و تجهیزات سنگین ایجاد کرده است.
رضا اعتدال، فعال حوزه تولید، در گفت و گو با «جهان صنعت» به تشدید محدودیت های ناشی از محاصره دریایی بر زنجیره تامین تولیدکنندگان داخلی اشاره کرد و گفت: «امروز واردات مواد اولیه، کالاهای فله و تجهیزات سنگین که پیشتر عمدتا از مسیر دریا و از مبدا چین انجام می شد، با دشواری بی سابقه ای روبه رو شده است.»
وی افزود: «اگرچه گزینه های حمل زمینی و هوایی به عنوان جانشین مطرح هستند اما هرکدام چالش های تازه ای ایجاد کرده اند. حمل زمینی مستلزم طی مسیرهای طولانی و صعب العبور، ازجمله گذر از کشورهای همسایه نظیر قزاقستان، تاجیکستان و ترکمنستان با توپوگرافی کوهستانی و زمان بر است. حمل هوایی نیز به دلیل نرخ سرسام آور کرایه، برای اغلب تولیدکنندگان مقرون به صرفه نیست.»
اعتدال با تاکید بر افزایش بی رویه هزینه های لجستیک تصریح کرد: «تا پیش از این، هزینه حمل هر تن مواد اولیه از چین از راه دریا حدود ۳۰ دلار بود اما اکنون این رقم چندین برابر شده و فشار مضاعفی بر حاشیه سود و گردش مالی واحدهای تولیدی وارد کرده است.» وی ادامه داد: «در حمل هوایی، علاوه بر هزینه های گزاف، محدودیت ظرفیت و ناتوانی در جابه جایی محموله های حجیم و قطعات بزرگ نیز مزید بر علت شده است.
از سوی دیگر، مسیرهای زمینی با وجود امکان پذیر بودن، به دلیل طولانی بودن مسافت، ناامنی های گاه و بی گاه و پیچیدگی های ترانزیتی، زمان تحویل را به شدت افزایش داده و برنامه ریزی تولید را با اختلال مواجه می کند.»
این تولیدکننده باسابقه با اشاره به ناتوانی صنعتگران در رفع یک جانبه این معضل خاطرنشان کرد: «حل این بحران فراتر از توان و اختیار بخش خصوصی است و نیازمند مداخله و چاره جویی در سطح حاکمیت و دیپلماسی اقتصادی کشور است. محاصره دریایی کنونی به منزله تنگنایی راهبردی است که تولید ملی را در مخاطره قرار داده و اگر راهکاری نظام مند و سریع برای آن اندیشیده نشود، بسیاری از واحدهای تولیدی ناچار به تعطیلی یا کاهش شدید ظرفیت خواهند بود.»
اعتدال در ادامه به ابتکارات برخی تولیدکنندگان برای سازگاری با شرایط اشاره کرد و گفت: «جمعی از فعالان صنعتی با توسل به راهکارهای خلاقانه، تا حد امکان نیازهای خود را از بازار داخلی تامین می کنند. در مواردی که کالایی مشابه داخلی ندارد، با پذیرش افزایش هزینه ها و سختی مسیرهای جایگزین، تلاش می کنند چرخ تولید را از حرکت باز ندارند، چراکه توقف خط تولید، خساراتی جبران ناپذیر به همراه دارد.»
وی با تاکید بر تجربه موفق صنعتگران ایرانی در دوران تحریم، افزود: «قصد شعارزدگی ندارم اما تولیدکنندگان در دوران تحریم ها ثابت کرده ایم که با تکیه بر توان داخلی توانسته اند بسیاری از نیازهای صنعتی را بومی سازی کنند. برخی واحدهای تولیدی طی این سال ها به نوآوری هایی دست یافته اند که حتی برای شرکت های اروپایی نیز شگفت آور بوده و آن ها را متحیر ساخته است.»
اعتدال در پایان با تاکید بر نقش نیروی انسانی متخصص، تصریح کرد: «کشور از نخبگان و کارشناسان خلاقی برخوردار است که می توانند راهگشای بسیاری از معضلات صنعتی باشند، به شرط آنکه با تسهیلات حمایتی، معافیت های تشویقی و کاهش بوروکراسی های مخل، دلگرم به ادامه مسیر شوند. امروز بیش از هر زمان دیگری، نیازمند عزم ملی برای عبور از تنگناهای موجود با اتکا به دانش و تولید داخلی هستیم.»
با توجه به تشدید محاصره دریایی و افزایش چندبرابری هزینه های حمل و نقل، ادامه وضع موجود برای تولیدکنندگان داخلی پایدار نیست. افزایش هزینه تمام شده تولید، کاهش توان رقابت در بازارهای داخلی و خارجی و اختلال در برنامه ریزی تامین مواد اولیه، همگی زنگ های خطری هستند که دامنه آن می تواند به اشتغال، عرضه کالا و حتی امنیت غذایی کشور نیز کشیده شود.
در سطح حاکمیتی، راهکارهایی نظیر به کارگیری دیپلماسی اقتصادی برای رفع گره های ترانزیتی و بانکی، تسهیل مسیرهای زمینی جایگزین با عقد قراردادهای ترانزیتی با کشورهای همسایه، ایجاد صندوق تامین ریسک حمل و نقل و اختصاص یارانه حمل برای کالاهای اساسی و مواد اولیه حیاتی مطرح است.
در سطح صنعتی نیز بومی سازی و داخلی سازی قطعات و مواد اولیه، تسهیلات بانکی با نرخ سود ترجیحی، معافیت های مالیاتی برای واحدهای نوآور و راه اندازی سامانه هوشمند تامین نیازهای صنایع از طریق توان داخل، از جمله راهکارهای پیشنهادی برای عبور از این تنگنا است.
به نظر شما کدام یک از راهکارهای پیشنهادی، از دیپلماسی اقتصادی تا بومی سازی مواد اولیه، می تواند سریع تر فشار محاصره دریایی را بر تولیدکنندگان کاهش دهد؟ نظرات خود را در بخش کامنت ها با ما در میان بگذارید.
پیشنهاد دریابان
پربازدید ها