عیسی بزرگ زاده، سخنگوی صنعت آب، با دفاع از طرح های انتقال آب از دریا گفت این پروژه ها برای همه مناطق کشور یک نسخه واحد نیستند، اما در سواحل، جزایر و برخی مناطق شرقی می توانند ضرورتی راهبردی داشته باشند؛ اظهاراتی که در پاسخ به منتقدان این طرح ها مطرح شد.
به گزارش دریابان نیوز به نقل از اقتصادآنلاین، در چهارمین نشست از سلسله نشست های تخصصی توسعه و امنیت آبی با موضوع «طرح های انتقال آب از دریا و توسعه منطقه ای» که در محل اندیشکده فرهنگی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران برگزار شد، بزرگ زاده با تشریح نقشه راه آب کشور و پاسخ به برخی انتقادها درباره طرح های انتقال آب از دریا، تاکید کرد این طرح ها بر اساس اسناد بالادستی، مطالعات اقتصادی، اجتماعی و محیط زیستی طراحی شده اند و نمی توان آن ها را تصمیم هایی بدون پشتوانه کارشناسی دانست.
بزرگ زاده در ابتدای سخنان خود با اشاره به برگزاری نشست های تخصصی درباره آب، گفت هدف این جلسات باید ارتقای کیفیت تصمیم گیری از طریق شنیدن دیدگاه های موافقان، منتقدان و متخصصان مختلف باشد. وی با اشاره به راهبرد ترکیبی آب کشور اظهار کرد این سند مجموعه ای از مهم ترین مسائل و راهکارهای حوزه آب را در کنار یکدیگر قرار داده است؛ از وضعیت منابع آب و دشت های ممنوعه گرفته تا موضوعاتی مانند بهره وری، تولید، اشتغال و مدیریت تقاضا. سخنگوی صنعت آب افزود در این راهبرد سه محور اصلی مورد توجه قرار گرفته است: مدیریت منابع آب، حکمرانی آب و اجرای پروژه ها.
بزرگ زاده با انتقاد از ترکیب مفاهیم «مدیریت آب» و «حکمرانی آب» گفت این دو مفهوم در ادبیات تخصصی تفاوت دارند؛ مدیریت منابع آب بیشتر به موضوعاتی مانند تامین، مصرف و کاهش ناترازی مربوط می شود، در حالی که حکمرانی آب به فضای کسب و کار، چارچوب های تصمیم گیری، قوانین و ساختارهای نهادی ارتباط دارد.
وی افزود برای رفع ناترازی آب سه مسیر اصلی وجود دارد: تامین منابع جدید، مدیریت مصرف و مدیریت تقاضا و تاکید کرد مدیریت مصرف با استفاده از فناوری برای کاهش میزان مصرف اتفاق می افتد، اما مدیریت تقاضا به تغییر الگوی توسعه، سبک زندگی، محل استقرار صنایع و نحوه بارگذاری جمعیت و فعالیت های اقتصادی مربوط می شود.
سخنگوی صنعت آب با اشاره به جایگاه آب دریا در نقشه راه آب کشور گفت استفاده از منابع دریایی در بخش تامین آب تعریف می شود، نه در حوزه مدیریت مصرف یا مدیریت تقاضا. وی توضیح داد آب دریا در دو قالب قابل استفاده است؛ اول استفاده مستقیم از آب خام در پس کرانه ها برای فعالیت هایی مانند صنایع پتروشیمی، نمک و آبزی پروری و دوم شیرین سازی آب دریا برای تامین نیازهای مشخص.
بزرگ زاده ادامه داد در نقشه راه آب کشور، استفاده از منابع آب نامتعارف شامل پساب و آب دریا پیش بینی شده و برنامه هایی برای افزایش ظرفیت نمک زدایی و توسعه خطوط انتقال آب در نظر گرفته شده است.
بزرگ زاده با اشاره به پرسش های مطرح شده درباره حجم سرمایه گذاری موردنیاز در بخش آب گفت: «در چارچوب نقشه راه آب کشور، ۳۶۴ پروژه با ارزشی حدود ۲۲ میلیارد دلار تعریف شده است. این پروژه ها بر اساس اهداف کمی مشخص طراحی شده اند و مشخص است که کشور در چه نقطه ای قرار دارد و باید به چه نقطه ای برسد.»
وی در پاسخ به منتقدانی که معتقدند طرح های انتقال آب از دریا با اصول آمایش سرزمین سازگار نیست، خاطرنشان کرد اگر کسی معتقد است سند آمایش سرزمین ایراد دارد، می تواند درباره آن بحث کارشناسی کند، اما ادعای اینکه آمایش سرزمین از طرح های انتقال آب حمایت نمی کند، درست نیست. وی افزود در سند ملی آمایش سرزمین، برای استفاده از فناوری های نوین مانند نمک زدایی از آب دریا و تامین آب صنایع در سواحل جنوبی و پس کرانه ها پیش بینی هایی انجام شده است.
بزرگ زاده با اشاره به طرح انتقال آب از دریای عمان به سیستان گفت این پروژه شرایط متفاوتی نسبت به بسیاری از طرح های دیگر دارد. وی با اشاره به کاهش شدید ورودی آب هیرمند در سال های اخیر تاکید کرد این مسئله می توانست پیامدهای اجتماعی گسترده ای داشته باشد و حتی موجب جابه جایی جمعیت در منطقه شود. وی افزود استفاده از منابع آب دریا برای نوار ساحلی، جزایر و کریدور شرق کشور، موضوعی قابل دفاع است و نمی توان این مناطق را با سایر نقاط کشور یکسان ارزیابی کرد.
مدیرکل دفتر برنامه ریزی کلان منابع آب و تلفیق بودجه شرکت مدیریت منابع آب ایران در پاسخ به این نقد که چرا به جای انتقال آب، صنایع و معادن به سواحل منتقل نمی شوند، گفت این موضوع در زمان طراحی برخی طرح ها بررسی شده و انتقال معادن به سواحل نیز هزینه های انرژی و حمل و نقل قابل توجهی دارد و مطالعات انجام شده نشان داده در بسیاری از صنایع، انتقال آب از نظر اقتصادی و محیط زیستی می تواند گزینه مناسب تری باشد.
بزرگ زاده درباره نگرانی های امنیتی نسبت به آسیب پذیری خطوط انتقال آب تصریح کرد اجرای این طرح ها نه تنها تهدیدی برای پدافند غیرعامل نیست، بلکه در برخی موارد خود یک اقدام پدافندی محسوب می شود و در طراحی خطوط انتقال، شیرهای کنترلی و تجهیزات مدیریت بحران پیش بینی می شود تا در صورت بروز حادثه، آسیب ها محدود و قابل مدیریت باشد.
وی در بخش دیگری از سخنان خود گفت یکی از آثار مثبت طرح های انتقال آب از دریا، آشکار کردن ارزش اقتصادی واقعی آب بوده است و همین روند به تغییراتی در قوانین منجر شد و در برنامه هفتم توسعه نیز موضوع ارزش اقتصادی آب و قیمت تمام شده آب صنعتی مورد توجه قرار گرفته است.
سخنگوی صنعت آب در پایان تاکید کرد دفاع از طرح های انتقال آب از دریا به معنای تایید همه پروژه ها در همه نقاط کشور نیست و در مناطقی مانند نوار ساحلی، جزایر و شرق کشور، استفاده از منابع آب دریا ضرورت بیشتری دارد، اما در سایر مناطق مانند فلات مرکزی باید هر طرح بر اساس ارزیابی اقتصادی، اجتماعی و محیط زیستی بررسی شود.
به نظر شما اولویت دادن به مناطق ساحلی، جزایر و شرق کشور در طرح های انتقال آب دریا، رویکرد درستی برای تامین آب کشور است؟ نظرات خود را در بخش کامنت ها با ما در میان بگذارید.

















پیشنهاد دریابان
پربازدید ها