فهرست مطالب فارن افرز در تحلیلی درباره فروپاشی تفاهمنامه آمریکا و ایران هشدار داد که تکیه دولت دونالد ترامپ بر توافق های محدود و معامله محور، بدون حل ریشه اختلافات، خطر بازگشت جنگ و گسترش بی ثباتی در خاورمیانه را افزایش می دهد.
به گزارش دریابان نیوز به نقل از ایرنا، نشریه فارن افرز نوشت تفاهمنامه آمریکا و ایران که در ماه ژوئن برای توقف درگیری ها، بازگشایی تنگه هرمز و ایجاد فرصت ۶۰ روزه برای ادامه مذاکرات امضا شده بود، اکنون عملا از هم پاشیده و تجارت دریایی در تنگه هرمز نیز مختل شده است.
بر اساس این تحلیل، شکست توافق از ابتدا قابل پیش بینی بود؛ زیرا مهم ترین اختلافات میان تهران و واشنگتن به آینده موکول شد. فارن افرز این رویکرد را یکی از ویژگی های اصلی سیاست خارجی ترامپ توصیف کرده است.
این نشریه نوشت همین الگو پیش از این در آتش بس غزه و توافق های موسوم به «ابراهیم» نیز دنبال شده است؛ توافق هایی که دستاوردهای کوتاه مدت ایجاد کردند، اما نتوانستند ریشه بحران ها را برطرف کنند.
به نوشته فارن افرز، توافق های محدود مانند آتش بس یا تبادل اسرا ممکن است به کاهش موقت تنش کمک کنند، اما هنگامی که جایگزین فرآیندهای سیاسی دشوار، ایجاد نهادهای پایدار و مصالحه های اساسی شوند، سرانجام با شکست روبرو خواهند شد. از این منظر، آتش بس بدون دیپلماسی مستمر می تواند تنها فرصتی برای آماده شدن طرف ها جهت آغاز دور جدید جنگ باشد.
این تحلیل تاکید دارد که پیوستگی بحران های خاورمیانه، خطر گسترش درگیری را افزایش می دهد و هر تنش در یک جبهه می تواند به سرعت به دیگر نقاط منطقه سرایت کند. تا زمانی که نگرانی های امنیتی متقابل برطرف نشود، احتمال تکرار درگیری میان ایران، آمریکا و رژیم صهیونیستی وجود خواهد داشت.
فارن افرز همچنین با مقایسه شرایط کنونی جهان با اروپا در آستانه جنگ جهانی اول هشدار داد که کاهش نقش نهادهای چندجانبه، رقابت قدرت های بزرگ، بی اعتمادی متقابل و اتکا به توافق های مقطعی می تواند بحران هایی ایجاد کند که کنترل آنها دشوار باشد.
در بخش دیگری از این گزارش آمده است که کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس تصور می کردند روابط نزدیک شخصی با ترامپ و سرمایه گذاری های اقتصادی، نفوذ آنها بر تصمیمات واشنگتن را افزایش می دهد؛ اما حملات نظامی آمریکا به ایران و پیامدهای آن نشان داد دولت های عربی نتوانستند مانع آغاز جنگ شوند.
فارن افرز توافق های ابراهیم را نیز نمونه دیگری از دیپلماسی معامله محور دانست که با عادی سازی روابط برخی کشورهای عربی با رژیم صهیونیستی، بدون حل مساله فلسطین، بحران را به تعویق انداخت و زمینه تشدید درگیری های سال های بعد را فراهم کرد.
این نشریه هشدار داد که پس از فروپاشی تفاهمنامه ایران و آمریکا، احتمال بازگشت رژیم صهیونیستی به جنگ، افزایش فعالیت متحدان منطقه ای تهران و گسترش درگیری ها به دریای سرخ و تنگه باب المندب وجود دارد. همزمانی این وضعیت با اختلال در تنگه هرمز می تواند پیامدهای گسترده ای برای اقتصاد جهانی داشته باشد.
در این گزارش همچنین به شکل گیری بلوک های امنیتی جدید اشاره شده است. بر اساس تحلیل فارن افرز، مصر، پاکستان، عربستان و ترکیه همکاری های خود را افزایش داده اند و در سوی دیگر، رژیم صهیونیستی و امارات روابط امنیتی نزدیک تری برقرار کرده اند. افزایش مسابقه تسلیحاتی و نبود سازوکارهای ارتباطی نیز خطر سوء برداشت و وقوع جنگ های گسترده تر را بالا می برد.
فارن افرز در پایان تاکید کرد که دستیابی به صلح پایدار به یک توافق جامع نیاز دارد؛ توافقی که شامل رفع تحریم ها، تضمین های امنیتی معتبر، حفظ آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز، تفاهم منطقه ای درباره عدم تجاوز و ایجاد چارچوب امنیتی فراگیر با مشارکت کشورهای منطقه و نهادهای بین المللی باشد.
به باور نویسنده این تحلیل، هرچند دستیابی به چنین توافقی در شرایط کنونی دور از دسترس به نظر می رسد، اما در بلندمدت واقع بینانه تر از توافق های محدود و مقطعی است و می تواند از گرفتار شدن خاورمیانه در چرخه جنگ های دائمی جلوگیری کند.
به نظر شما آیا توافق های محدود می توانند زمینه دستیابی به یک توافق جامع را فراهم کنند؟ دیدگاه خود را در بخش نظرات با ما در میان بگذارید.
پیشنهاد دریابان
پربازدید ها