فهرست مطالب حمل و نقل کالا به یکی از مهم ترین عوامل تعیین کننده قیمت تمام شده تولید تبدیل شده است؛ به طوری که هزینه انتقال محموله از شرق آسیا از یک تا دو هزار دلار پیش از بحران، اکنون به ۶ تا ۸ هزار دلار رسیده و زمان تحویل بسیاری از مواد اولیه نیز افزایش یافته است.
به گزارش دریابان نیوز به نقل از گروه اقتصادی برنا، افزایش هزینه های حمل و نقل، تغییر مسیرهای تجاری و طولانی شدن فرایند ورود مواد اولیه، فشار تازه ای بر تولیدکنندگان وارد کرده و احتمال رشد هزینه تولید و قیمت کالاهای مصرفی را افزایش داده است.
افزایش هزینه حمل کالا تا ۵ برابر
فعالان حوزه واردات اعلام کرده اند که حمل و نقل دیگر تنها یک هزینه جانبی نیست و اکنون نقش مهمی در تعیین قیمت تمام شده محصولات دارد.
هزینه انتقال یک کانتینر از کشورهای شرق آسیا که پیش از بحران بین هزار تا دو هزار دلار بود، اکنون به حدود ۶ هزار دلار رسیده است. این رقم در برخی مسیرهای ریلی به ۷ تا ۸ هزار دلار نیز می رسد و نشان می دهد هزینه حمل در بعضی مسیرها تا پنج برابر افزایش یافته است.
افزایش زمان تحویل مواد اولیه
در کنار افزایش کرایه حمل، مدت زمان رسیدن مواد اولیه نیز بیشتر شده است. حمل کالا از شرق آسیا پیش از این معمولا بین ۳۰ تا ۴۰ روز زمان می برد، اما اکنون این مدت به ۴۵ تا ۶۰ روز رسیده است.
در برخی مسیرها نیز زمان حمل که پیش تر ۲۰ تا ۳۰ روز بود، تا دو برابر افزایش یافته و برنامه ریزی تولید را با چالش روبرو کرده است.
افزایش هزینه واردات از مسیر ترکیه
محدودیت های حمل دریایی موجب تغییر بخشی از مسیر تجارت و افزایش واردات از طریق ترکیه شده است. این تغییر مسیر بخشی از نیاز بازار را تامین کرده، اما هزینه واردات را نیز افزایش داده است.
فشار مضاعف بر صنایع شیمیایی
محدودیت حمل کالاهای خطرناک، یکی دیگر از مشکلات زنجیره تامین است. بسیاری از شرکت های کشتیرانی از پذیرش محموله های شیمیایی با مقصد یا مبدا ایران خودداری می کنند.
این شرایط، صنایع شیمیایی، رنگ، رزین و چسب را بیش از سایر بخش ها تحت فشار قرار داده و نگرانی درباره کمبود مواد اولیه و افزایش هزینه تولید را تشدید کرده است.
افزایش هزینه های پنهان تولید
علاوه بر کرایه حمل، هزینه های بیمه، صدور اسناد، توقف کالا در گمرک، کمبود کانتینر و عبور از چند مرز نیز به قیمت نهایی واردات اضافه می شود.
مجموع این عوامل، دوره گردش سرمایه تولیدکنندگان را طولانی تر کرده و نقدینگی بیشتری را در فرایند تامین مواد اولیه درگیر می کند.
فاصله زیرساخت های لجستیکی ایران با کشورهای همسایه
ترکیه، امارات و عربستان طی سال های اخیر با سرمایه گذاری در زیرساخت های بندری، کریدورهای حمل و نقل و شبکه های ریلی، هزینه و زمان جابجایی کالا را در سطح رقابتی حفظ کرده اند.
دسترسی آسان تر این کشورها به خطوط اصلی کشتیرانی و خدمات لجستیکی پیشرفته، امکان مدیریت زنجیره تامین صنایع با اختلال کمتر را فراهم کرده است.
در مقابل، تولیدکنندگان ایرانی علاوه بر افزایش چند برابری کرایه حمل، با محدودیت های بیمه، کمبود کانتینر، تعدد تشریفات گمرکی و طولانی شدن زمان ترخیص کالا روبرو هستند؛ عواملی که قدرت رقابت محصولات داخلی را در بازارهای منطقه ای کاهش داده است.
راهکارهای پیشنهادی کارشناسان برای کاهش فشار بر تولید
کارشناسان اقتصادی معتقدند افزایش هزینه های لجستیکی به صورت مستقیم بر قیمت تمام شده تولید، نقدینگی بنگاه ها و توان رقابت صنایع اثر می گذارد.
طولانی شدن زمان تامین مواد اولیه نیز موجب خواب سرمایه، کاهش ظرفیت تولید و افزایش هزینه انبارداری می شود.
به اعتقاد کارشناسان، توسعه کریدورهای ترانزیتی، تقویت ناوگان حمل و نقل، تسهیل فرایندهای گمرکی و ایجاد مسیرهای پایدار واردات مواد اولیه می تواند بخشی از فشار وارد بر تولیدکنندگان را کاهش دهد و از افزایش بیشتر قیمت کالاها جلوگیری کند.
احتمال انتقال هزینه ها به مصرف کنندگان
کارشناسان هشدار داده اند که ادامه روند فعلی، فشار بیشتری بر صنایع وابسته به واردات مواد اولیه وارد خواهد کرد.
افزایش هزینه حمل، رشد قیمت مواد اولیه و طولانی شدن زمان تامین کالا، حاشیه سود تولیدکنندگان را کاهش می دهد و احتمال انتقال هزینه ها به مصرف کنندگان و افزایش قیمت کالاهای نهایی را تقویت می کند.
در چنین شرایطی، کاهش هزینه های لجستیکی و ایجاد مسیرهای پایدار تامین مواد اولیه، به یکی از الزامات حفظ رقابت پذیری تولید داخلی تبدیل شده است.
به نظر شما کدام اقدام می تواند زودتر از سایر راهکارها فشار هزینه های حمل و نقل را از دوش تولیدکنندگان کاهش دهد؟ دیدگاه خود را در بخش نظرات بنویسید.
پیشنهاد دریابان
پربازدید ها